Category Archives: Xubuntu

Debian tabanlı sistemlerde ms standart yazı tiplerinin kullanılması ( ttf-mscorefonts )

İşimin küçük bir kısmında, sık sık olmasada farklı konu veya alanlarda döküman hazırlamaktayım. Yerine göre değişmekle birlikte, hazırladığım bu dökümanlarda zorunluluk olarak ms standart yazı tipleri ( arial, verdana vb. ) talep edilebiliyor.

Linux dağıtımlarında Microsoft standart fontları yüklü gelmemekte. Bugün ihtiyacım oldu ve kullandığım host üzerinde hazır bulunmadığından, paket deposundan indirirek kullanmaya başladım. Birilerinin ihtiyacı olabileceğini düşünerek, paylaşmaya karar verdim.

Kurulum son derece basit ve kısa. Paketi aşağıdaki adres üzerinden indirip, terminal ekranında yükleme komutunu vermeniz yeterli. Küçük bir not, belirttiğim adres sadece debian tabanlı sistemlerde kullanılabilecek pakete sahip. Farklı bir dağıtıma sahipseniz, bu paketi kullanamayacaksınız.

Bu paket içerisinde bulunan yazı tipleri aşağıdaki gibi, ( ttf-mscorefonts )

– andale mono

– arial black

– arial (bold, italic, bold italic)

– comic sans ms (bold)

– courier new (bold, italic, bold italic)

– georgia (bold, italic, bold italic)

– impact

– times new roman (bold, italic, bold italic)

– trebuchet (bold, italic, bold italic)

– verdana (bold, italic, bold italic)

– webdings

İndirme Adresi :

http://ftp.tr.debian.org/debian/pool/contrib/m/msttcorefonts/ttf-mscorefonts-installer_3.6_all.deb

Terminal ekranından indirmek isterseniz, adresin başına wget koymanız yeterli.

Paket kurulumu için aşağıdaki komutu terminal ekranında çalıştırabilirsiniz. Komutu paketin bulunduğu klasör içerisinde veya yol belirterek çalıştırmalısınız, aksi halde dosyanın bulunamadığına dair hata mesajı alınacaktır.

Terminal Komut :

dpkg -i ttf-mscorefonts-installer_3.6_all.deb

Son olarak komut çıktısında “ All done, no errors.” mesajını aldığınız takdirde, herhangi bir editör içerisinde yeni yazı tiplerini kullanmaya başlayabilirsiniz.

ubuntu/xubuntu üzerinde chromium donma/kilitlenme sorunu

Ubuntu/Xubuntu üzerinde, uzun süredir chromium kullanıyorum. Son 2 aya kadar sorunsuz kullanırken, güncellemler ile birlikte fazla sekme açtığınız takdirde, işlemci/cpu kullanımı %90’ların üzerine çıkarak, mevcut host’u kitleme veya bir süre sonra donma sorunu yaşatmakta.

(Chromium 53-54 version)

Sorunun kaynağı ile ilgili farklı görüşler mevcut olmakla birlikte, hardware acceleration (donanım hızlandırma) özelliğini pasif hale getirerek testettiğimde, sorun çözüldüve eskisine oranla ciddi bir performans arttışı sağladı.

Bu seçeneği kapatmak isterseniz, aşağıdaki adımı uygulayıp, tarayıcıyı yeniden başlatmanız yeterli.

chrm01

chrm02

Xubuntu Dosya Yöneticisini Değiştirme ( Thunar – Nautilus )

Grafiksel kullanıcı arayüzüne ( gui ) sahip işletim sistemlerinde en büyük kolaylıklardan biri, dosya/klasörler üzerinde yapılan işlemlerin, dosya yöneticisi ( file manager ) tarafında gerçekleştirilebiliyor olmasıdır. Açık kaynak kod’lu dağıtımlar tarafında, sistem yöneticileri olarak konsol üzerinde de bu işlemleri gerçekleştirebiliyoruz. Son kullanıcıların fazlası ile işlem adımlarını kısaltıp, süreci kolaylaştıran dosya yöneticilerinden thunar, xfce arayüzlü distrolar üzerinde varsayılan olarak gelmekte.

Daha öncede bahsettiğim gibi, dağıtım olarak ubuntu tabanlı xubuntu kullanmaktayım.Xubuntu kullanımında en can sıkıcı bölüm, file manager tarafında olmakta. Thunar, büyük boyutlu dosya transferleri veya birden fazla işlem adımını gerçekleştirdiğiniz durumlarda, sık sık hata vermekte veya dosyayı taşıdığınızı zannederken, aslında transferi tamamlamamakta. Farklı thunar versiyonları kullanmama rağmen, sonuç alamayınca, arayışa geçip, gnome masaüstülerinde de kullanılan, nautilus file manager kullanmaya karar verdim. Yaklaşık 1 yıldır kullanıyorum, stabilite ve performans açısından en ufak bir sorun yaşamadım.

Burada thunar yerine, varsayılan file manager olarak nautilus kullanımının nasıl gerçekleştirilebileceğinden bahsedeğim. İşlem adımları fazlası ile basit.

Öncelikle kullandığınız file manager ve versiyonunu, file manager / help tabı altından öğrenebilirsiniz.xfm1_thunar

Nautilus kurulumu için uygulama / software yöneticisini, kullanabilirsiniz.

xfm2_soft

Software altında, natuilus file manager olarak arttığınızda, size paket deposunda uygun eşleşmeleri listelemekte. Burada ek olarak, istediğiniz herhangi bir araç veya uygulamayı arayıp, kurulum yaparak, kullanıma başlayabilirsiniz.

xfm3_nautilus

xfm4_nautilus

Install butonuna basarak, uygulumayı kurmak istediğinizde, mevcut oturum parolanızı yazarak, kuruluma onay vermeniz gerekmekte.

xfm5_nautilus

Kurulum bittiğinde, xubuntu arama bölümüne, nautilus yazdığınız takdirde, kısayolu karşınıza çıkacaktır. Yeni file manager kullanıma hazır.

xfm6_nautilus

Sistemde nautilus kurulu olmasına rağmen, varsayılan file manager hala thunar. Değiştirmek için, preferred application’ı açarak, varsayılan file manager tabında, nautilus seçmeniz yeterli. Yine bu ekranda browser, mail client ve terminal seçimlerinide istediğiniz gibi düzenlemeniz mümkün.

xfm8_papp

xfm9_papp

xfm10_papp

Artık varsayılan file manager nautilus ve eski sorunlarınız geride kaldı. 🙂

Nautilus tarafında en sevdiğim özelliklerden biri de, sık kullandığım klasörlere erişimi kolaylaştırmak için, yer imi / bookmark olarak ekleyebilme. Yapmanız gereken sadece sık kullandığınız klasör içerisine girip, ctrl + D kısayolunu kullanmak. Aşağıda göründüğü gibi, sol tab’a istediğiniz klasörler eklenecektir.

xfm11_nautilus

Geoip-bin ile, ip ve domainlerin ülkelerini öğrenme

İşiniz gereği, gün içinde çok fazla domain veya public ip ile karşılaşıp, çeşitli sepeblerden, sürekli hangi ülkelere ait olduklarını öğrenmeniz gerekebilir. Public adresin, hangi ülke ip bloğunda olduğu veya bir domain’in, hangi ülkede barındırıldığını öğrenmenin, birçok yöntemi mevcut. En yaygın kullanılan, maxmind.com, iplocation.net vb. siteler üzerinden sorgulama. Aşağıda benzer bir sorgulamanın sonucu mevcut.

iplocationnet1

İşletim sistemi olarak linux sürümlerinden birini sahipseniz, komut satırından geoiplookup ile public adreslerin, ülke bilgilerini öğrenebilirsiniz. Benim kullanacağım sistem xubuntu, diğer dağıtımlarda da benzer yöntem ile ilerleyebilirsiniz. Sorgulama için öncelikle geoip-bin paketinin kurulumunu yapmanız gerekiyor. Son derece küçük bir paket, yüklendikten sonra, direk kullanıma başlayabilirsinz.

xubuntu_geoiplookup1

xubuntu_geoiplookup2

Komutu çalıştırdığınızda, oturum parolanızı isteyecektir. Parola girişinden sonra, internet erişimi ve dns tarafında bir sorun yaşamazsanız, üstte ki mesajı almanız gerekir. Sorgulamaları altta bulunan örneklerdeki gibi, public adres veya domain ile yapmanız mümkün.

xubuntu_geoiplookup3

xubuntu_geoiplookup4

xubuntu_geoiplookup5

ssh ve telnet bağlantıları için, terminaliniz sürekli açık ve adres – ülke sorgulama ihtiyacınız var ise, geoiplookup işinizi görecektir.

Xubuntu Kurulum Adımları – 16.04 LTS ( Xenial Xerus )

Blog üzerindeki ilk paylaştığım yazının, severek kullandığım masaüstü dağıtımı, xubuntu üzerine olmasını istedim. Xubuntu, linux masaüstü dağıtımları arasında en yaygın olan ubuntunun, xfce arayüzü  kullanan hali. Sistem tarafında kararlı, basit xfce arayüzü ve az kaynak, çok iş felsefesinden dolayı tercih sebebim. Çok düşük kaynaklara sahip donanımlar üzerinde dahi, harika sonuçlar alabilirsiniz. Eğer benim gibi sade masaüstü arayüzlerinden hoşlanıyorsanız, sizin için yine doğru işletim sistemi diyebilirim.

Xubuntu tarafında sadece desktop versiyon mevcut olup, server versiyonu bulunmamakta. En yeni version 16.04 LTS ( Xenial Xerus ) ,torrent veya direk link ile indirilebiliyor. Lts, Long Term Support‘un kısaltılmışı ve uzun süreli destek anlamına gelip, bu süre 5 yıl ile sınırlı. Bu yönüyle lts sürümleri tercih etmek faydanıza olacaktır. Lts haricinde, ara sürümler mevcut, ancak destek süreleri 9 ay ile sınırlı. Eğer ara sürümlerde destek almaya devam etmek istiyorum derseniz, her zaman bir üst versiyona geçmeniz gerekir.  Ara sürümlerin avantajı ne derseniz, en güncel uygulama ve paket deposuna sahipler, tabi kararlılık açısında bu bir avantaj mıdır , tartışılır.

Xubuntu indirme adresi, http://xubuntu.org/getxubuntu

Kuruluma geçmeden önce, indirdiğiniz iso dosyasını, linux dağıtımlarda “startup disk creator” veya windows ortamında “rufus” ile usb bellek içerisine kopyalayabilirsiniz. Ek olarak, mevcut sisteminiz windows ise, harddisk üzerinde ayrı bir disk alanı açarak, 2 işletim sisteminide kullanabilirsiniz. Linux dağıtımlarında herhangi bir deneyiminiz yok ise, tavsiyem sanal olarak kurarak, tecrübe kazanmanız.

Kurulum son derece basit ve kısa sürede tamamlanmakta. İlk ekran dil olarak aşağıdaki gibi ingilizce gelmekte. F2 ile sistem, F3 ile klavye dilini değiştirebilirsiniz. İlk seçenekte, xubuntuyu deneyebilir veya ikinci seçenek, install xubuntu ile kuruluma geçebilirsiniz.

Sistem ve klavye için, istediğiniz dil seçimini aşağıdaki gibi yapabilirsiniz. Daha sonra dil seçeneklerini sistem üzerinde istediğiniz gibi düzenleyebilirsiniz.

Kur ekranındaki seçeneklerde, mevcut güncellemeler ve farklı kuruluşların sürücü, kodeklerinin yükleme iznini talep ediyorlar. Hem güncel işletim sistemi, kullandığınız donanıma ait ek sürücüler yüklenir, hem de kodekler ile ilgili ek kurulum yapmak zorunda kalmazsınız, tavsiyem her iki seçeneğide seçmeniz.

Disk yapılandırma ekranında, ne yaptığınızı bilmiyorsanız, ilerlemenizi tavsiye etmem. Aksi takdirde, veri kaybı yaşayabilirsiniz. Üstte de belirttiğim gibi, sanal ortamda test iyidir. 🙂

Diski sil ve xubuntu yükle : tüm verinizi silerek, sizin adınıza diskinizi yapılandırıp, kuruluma devam eder. Sadece xubuntu kullananacağım dediğiniz durumlarda kullanabilirsiniz.

Başka Bir şey veya doğru hali ile Diğer : Diski kendimiz yapılandırıyoruz. Eğer windows işletim sisteminiz mevcut ve iki işletim sistemini birlikte kullanacaksanız, bu seçenecek ile yola devam etmelisiniz. Bölümü belirlerken, disk formatını ext4 ve bağlama noktasını “/” seçmelisiniz. Aşağıdaki ekranları görüntüsünü referans alabilirsiniz.

xubuntu1604_disk1

Üstte alınan mesaj ile disk yapılandırmasını kaydetmek için onay vermeniz gerekmekte. Disk yapılandırmasının tamamlanması ile bölge, kullanılacak klavye dili ve kullanıcı oluşturma ekranları ile devam edebilirsiniz.

Kullanıcı oluşturma ekranında, “otomatik giriş yap” seçeneği ile parola sormadan sistemde oturum açılır. “Parola iste” seçeneğinde ise, her sistem açılışında, parolanız sorulur. İkinci seçeneği kullanmanız, güvenlik açısından daha doğru olacaktır.

xubuntu1604_15

Üstte gördüğünüz ekran, aslında xubuntu’yu net olarak anlatmakta. Bu ekranda, sistem kurulum süreci devam ederken, herhangi bir hata almadığınız takdirde, “kurulum tamamlandı” mesajını almanız gerekir.

xubunu1604_finish

Buraya kadar olan bölümde, xubuntu 16.04 LTS versiyonun kurulumunu anlattım. Daha önce linux distrolarından birini kullananlar için benzer, ilk kez tecrübe eden, özellikle windows kullanıcıları için biraz yabancı gelecektir. Ek bir nokta, windows disk bölümünü bozmadan kuran kullanıcılar, açılışta grub ekranı gelecektir, buradan istediğiniz işletim sistemini seçerek, sistemlerinizi kullanmaya devam edebilirsiniz.

Xubuntu ve açık kaynak kodlu sistemler hakkındaki acı-tatlı tecrübelerimi, diğer yazılarımda paylaşıyor olacağım.